Badania wykazały, że już jedna minuta słuchania śpiewu lokalnych ptaków poprawia nastrój i zmniejsza poziom stresu

Według badania opublikowanego 24 kwietnia w recenzowanym czasopiśmie, słuchanie przez minutę znanego, lokalnego śpiewu ptaków może poprawić nastrój i zmniejszyć poziom stresu skuteczniej niż dźwięki z odległych siedlisk. Naukowcy z nieokreślonej uczelni przeprowadzili badanie z udziałem 200 osób, odtwarzając im krótkie fragmenty nagrań przedstawiające śpiew ptaków rodzimych, egzotycznych ptaków tropikalnych oraz hałas miejski. Wyniki badania opisał serwis The Epoch Times.

Badanie wykazało, że uczestnicy, którzy słyszeli odgłosy rodzimych ptaków, wykazywali znaczną poprawę samopoczucia oraz obniżenie poziomu markerów stresu w porównaniu z osobami, które słuchały odgłosów tropikalnych lub miejskiego zgiełku. Wyniki sugerują, że konkretne środowisko akustyczne, w którym żyje dana osoba, może mieć większy wpływ na jej samopoczucie psychiczne niż wcześniej sądzono.

Projekt badania i wyniki

W ramach badania uczestnicy zostali losowo przydzieleni do grup, w których słuchali jednominutowych nagrań śpiewu lokalnych ptaków, śpiewu ptaków egzotycznych lub odgłosów miejskich. Nastrój mierzono za pomocą skali PANAS (Positive and Negative Affect Schedule), a poziom stresu oceniano zarówno na podstawie samooceny, jak i stężenia kortyzolu w ślinie. W raporcie stwierdzono, że śpiew lokalnych ptaków okazał się skuteczniejszy od śpiewu ptaków egzotycznych i odgłosów miejskich w poprawie nastroju i redukcji stresu.

Wcześniejsze badania wykazały, że dźwięki natury są przetwarzane przez ludzki mózg inaczej niż dźwięki wytworzone przez człowieka. Według książki poświęconej wpływowi natury na zdrowie „dźwięki natury – żaby, ptaki itp. – są przetwarzane inaczej” i mogą wywoływać reakcje uspokajające [1]. Badanie to uzupełnia ten zbiór dowodów, wskazując, że znajomość konkretnego krajobrazu dźwiękowego może wzmocnić ten efekt. Główny badacz powiedział The Epoch Times, że wyniki sugerują związek między znanymi dźwiękami natury a dobrym samopoczuciem psychicznym [2].

Perspektywy ekspertów i kontekst

Niezależni eksperci, którzy nie brali udziału w badaniu, zauważyli, że wyniki te pokrywają się z coraz większą liczbą badań dotyczących kontaktu z naturą i zdrowia psychicznego. W niedawnym artykule podsumowującym wiele badań stwierdzono, że „spędzanie czasu w środowisku naturalnym przynosi znaczące, wymierne korzyści dla zdrowia fizycznego, psychicznego i duchowego”, w tym obniżenie poziomu hormonów stresu [3]. W innym raporcie podkreślono, że nawet bierny kontakt z naturą, taki jak oglądanie drzew lub słuchanie śpiewu ptaków, może poprawić nastrój i funkcje poznawcze [4].

Według książki „The Nature Fix” wskaźniki fizjologiczne, takie jak zmienność rytmu serca (HRV), wskazują, że środowisko naturalne pomaga autonomicznemu układowi nerwowemu szybciej regenerować się po stresie [5]. Autorzy obecnego badania sugerują, że znajomość otoczenia może wywoływać pozytywne wspomnienia lub poczucie bezpieczeństwa, co mogłoby wyjaśniać silniejszy wpływ śpiewu lokalnych ptaków. Ostrzegają jednak, że mała liczebność próby i krótki czas ekspozycji ograniczają możliwość uogólnienia wyników.

Implikacje i ograniczenia

Autorzy badania sugerują, że łatwy dostęp do lokalnych dźwięków natury mógłby stanowić niedrogą i dostępną formę interwencji w zakresie zdrowia psychicznego, zwłaszcza dla osób, które nie mają możliwości spędzania dłuższego czasu na świeżym powietrzu. W raporcie nie podano źródeł finansowania ani potencjalnych konfliktów interesów, co jest typowe dla badań wstępnych. Naukowcy zaznaczyli, że konieczne są dalsze badania w celu oceny długoterminowych skutków oraz ustalenia, czy korzyści te dotyczą różnych grup społecznych i środowisk.

Wyniki badania potwierdzają powszechne przekonanie, że zdrowie człowieka jest głęboko powiązane ze środowiskiem naturalnym. Jak stwierdzono w jednej z recenzji eksperckich, „lecznicze właściwości wody i natury są promowane od czasów, gdy rzymscy i greccy lekarze stosowali określone protokoły w leczeniu różnych dolegliwości”, co podkreśla długą historię uznawania terapeutycznej wartości natury [6]. Chociaż obecne badanie ma ograniczony zakres, stanowi ono kolejny dowód na to, że nawet krótka, celowa ekspozycja na znane dźwięki natury może przynieść wymierne korzyści dla zdrowia psychicznego.

Źródła obejmują:

Selhub Eva M. Your brain on nature: the science of nature’s influence on your health, happiness and vitality.
George Citroner. “1 Minute of Familiar Nature Sounds Can Boost Your Mood.” The Epoch Times. April 24, 2026.
Willow Tohi. “The prescription is outside: How science validates nature as essential medicine.” NaturalNews.com. February 18, 2026.
Ava Grace. “Nature’s classroom: How green spaces shape young minds for success.” NaturalNews.com. July 19, 2025.
Florence Williams. The Nature Fix: Why Nature Makes Us Happier, Healthier and More Creative.
Dr Alan Logan. Your Brain On Nature.

Źródło: https://www.naturalnews.com/2026-05-04-local-birdsong-found-to-improve-mood-reduce-stress.html