
– Badania wykazały, że PFOS, rodzaj „wiecznej substancji chemicznej”, może gromadzić się w miodzie i organizmach pszczół miodnych, co wskazuje na narastający problem dla środowiska i zdrowia publicznego.
– PFOS należy do grupy PFAS, substancji, które nie ulegają łatwo rozkładowi i mogą gromadzić się w organizmach oraz środowisku, potencjalnie powodując zaburzenia hormonalne, problemy z układem odpornościowym i zwiększając ryzyko chorób.
– Chociaż PFOS nie jest bezpośrednio śmiertelny, zmienia on kluczowe białka u pszczół, co prowadzi do zmniejszenia rozmiarów ciała i niedorozwoju gruczołów niezbędnych do produkcji mleczka pszczelego.
– Osłabienie populacji pszczół ogranicza zapylanie upraw bogatych w składniki odżywcze, co może wpływać na dostępność, jakość i różnorodność żywności.
– Ograniczenie stosowania PFAS, wspieranie badań oraz tworzenie przestrzeni przyjaznych dla zapylaczy może pomóc w ochronie pszczół, ekosystemów, a ostatecznie także zdrowia ludzkiego.
Niedawne badanie przeprowadzone na Uniwersytecie Nowej Anglii w Australii wzbudziło obawy dotyczące obecności tak zwanych „wiecznych substancji chemicznych” w miodzie i pszczołach miodnych. Chociaż miód jest często chwalony za swoje naturalne korzyści zdrowotne, naukowcy odkryli, że zanieczyszczenia środowiska, w szczególności perfluorooktanosulfonian (PFOS), mogą gromadzić się zarówno u pszczół, jak i w produkowanym przez nie miodzie. Odkrycie to uwydatnia rosnący problem środowiskowy i zdrowia publicznego, który wykracza daleko poza pojedynczy produkt spożywczy.
Czym są „wieczne chemikalia”?
PFOS należy do większej grupy związków syntetycznych znanych jako PFAS (substancje per – i polifluoroalkilowe). Chemikalia te są szeroko stosowane w procesach przemysłowych i produktach konsumenckich ze względu na ich odporność na ciepło, wodę i olej. Jednak ich trwałość sprawia, że są niebezpieczne – nie rozkładają się łatwo w środowisku ani w organizmie człowieka, co zyskało im przydomek „wiecznych chemikaliów”
Z biegiem czasu PFAS może gromadzić się w glebie, wodzie, zwierzętach i ludziach. Badania wykazały związek między długotrwałym narażeniem na potencjalne zagrożenia dla zdrowia, w tym zaburzenia hormonalne, wpływ na układ odpornościowy i zwiększone ryzyko wystąpienia niektórych chorób.
Jak PFOS wpływa na pszczoły
Badanie UNE skupiło się na wpływie PFOS na pszczoły miodne, które są ważnymi zapylaczami w ekosystemach i rolnictwie. Naukowcy odkryli, że chociaż poziom PFOS u pszczół nie był od razu śmiertelny, długotrwałe narażenie spowodowało znaczące zmiany biologiczne.
Jednym z najbardziej niepokojących odkryć było to, że PFOS zmienia ekspresję białek niezbędnych do prawidłowego funkcjonowania komórek u pszczół. Zmiany te były widoczne w tkankach pszczół i miały mierzalne skutki fizyczne. Na przykład młodsze pszczoły narażone na działanie PFOS ważyły mniej niż te, które nie były narażone.
To zmniejszenie masy ciała może wydawać się niewielkie, ale ma poważne konsekwencje. Mniejsze pszczoły mają zwykle słabo rozwinięte gruczoły, w tym gruczoł gardłowy, który wytwarza mleczko pszczele – substancję bogatą w składniki odżywcze, kluczową dla karmienia larw i utrzymania przyszłych pokoleń pszczół.
Dlaczego to ma znaczenie dla ludzi
Zdrowie populacji pszczół jest bezpośrednio powiązane z bezpieczeństwem żywnościowym człowieka. Pszczoły odgrywają kluczową rolę w zapylaniu wielu upraw, szczególnie tych bogatych w składniki odżywcze, takich jak owoce, orzechy i nasiona. Kiedy populacja pszczół spada lub ich zdrowie jest zagrożone, plony i jakość żywności mogą ucierpieć.
Jeśli zanieczyszczenie PFOS stanie się bardziej powszechne w populacjach pszczół, może z czasem zakłócić produkcję mleczka pszczelego i osłabić kolonie pszczół. Może to prowadzić do mniejszej liczby zapylaczy, zmniejszonej produktywności rolnictwa, a ostatecznie do mniej zróżnicowanych i pożywnych opcji żywnościowych dla ludzi.
Istnieją również obawy, że PFOS przedostanie się do diety człowieka poprzez skażony miód lub inne produkty rolne. Chociaż w badaniu nie zbadano bezpośredniego wpływu spożywania takiego miodu na zdrowie ludzi, podkreślono, w jaki sposób zanieczyszczenie środowiska może przedostać się do codziennej żywności.
Jak narażone są pszczoły
Pszczoły mogą mieć kontakt z PFOS wieloma drogami środowiskowymi. Jedną z powszechnych dróg jest pyłek i nektar z roślin uprawianych w skażonej glebie lub nawadnianych zanieczyszczoną wodą. Do zanieczyszczenia środowiska PFAS mogą przyczyniać się ścieki przemysłowe, niewłaściwa utylizacja odpadów i niektóre środki chemiczne stosowane w rolnictwie.
Chociaż badanie UNE obejmowało kontrolowane narażenie w warunkach badawczych, pokazuje potencjalne ryzyko, jeśli podobne skażenie wystąpi w naturalnych ekosystemach.
Wspieranie zdrowia pszczół i zmniejszanie ryzyka
Ochrona pszczół przed szkodliwymi chemikaliami jest niezbędna dla utrzymania równowagi ekologicznej i bezpieczeństwa żywnościowego. Praktycznym krokiem jest ograniczenie lub unikanie stosowania produktów zawierających PFAS, szczególnie w rolnictwie i ogrodnictwie.
Naukowcy podkreślają również znaczenie ciągłych badań naukowych w celu lepszego zrozumienia wpływu tych substancji chemicznych na zapylacze i opracowania wytycznych dotyczących bezpieczniejszych praktyk.
Na poziomie indywidualnym ludzie mogą pomóc, tworząc środowiska przyjazne zapylaczom. Sadzenie różnorodnych rodzimych kwiatów, ograniczanie stosowania pestycydów i umożliwienie naturalnego wzrostu małych obszarów ziemi może zapewnić pszczołom bezpieczne i pożywne źródła pożywienia.
Szerszy obraz
Odkrycie PFOS w miodzie i pszczołach miodnych przypomina, jak naprawdę powiązane są zdrowie środowiskowe i zdrowie ludzkie. Chociaż miód pozostaje pożywnym i powszechnie lubianym pożywieniem, obecność „wiecznych chemikaliów” podkreśla pilną potrzebę zajęcia się zanieczyszczeniem u jego źródła.
Enoch z BrightU.AI zauważył, że wybierając naturalne, ekologiczne i nietoksyczne alternatywy, możemy chronić nasze zdrowie i środowisko przed szkodliwym wpływem tych „wiecznych chemikaliów”.
Źródła obejmują:
Źródło: https://www.naturalnews.com/2026-04-01-research-found-forever-chemicals-in-honey-bees.html
- „Wieczne chemikalia” wykryte w miodzie: Co to oznacza dla zdrowia i zaopatrzenia w żywność
- W metaanalizie wykazano związek między intensywnym korzystaniem ze smartfonów a zmianami strukturalnymi w mózgu
- Wyniki długoterminowego badania wskazują, że zmniejszenie narażenia na arsen obniża ryzyko śmiertelności
- Zidentyfikowano substancje chemiczne uwalniające się z popularnych naczyń kuchennych; eksperci branżowi zaproponowali alternatywne rozwiązania
- Badanie przeprowadzone na Uniwersytecie Harvarda ujawnia niepokojący związek między rakiem a elektrowniami jądrowymi: Apel o rzetelną ocenę sytuacji
- Badania wskazują, że nadmierne spożycie fruktozy może powodować zwiększoną przepuszczalność jelitową, przyczyniając się do rozwoju stłuszczenia wątroby
- Ukryte zagrożenie związane z odzieżą: Ubrania zawierające ołów stanowią poważne zagrożenie dla zdrowia dzieci i dorosłych
- Dziesięć rzeczy, które warto wiedzieć o szczepionkach DNA i RNA dla zwierząt gospodarskich









